مجازات تبعی : مجازات های پیش بینی شده در قانون مجازات اسلامی با توجه به معیار های متفاوت دسته بندی های مختلفی دارد.
یکی از مهمترین تقسیم بندی جرایم، دسته بندی مجازات ها به اصلی، تکمیلی و تبعی می باشد. هر یک از این مجازات ها بستگی به جرم ارتکابی از سوی مجرم داشته و بر اساس وجود شرایط هر یک از آنها از سوی مقام قضایی مشخص خواهد شد.
در این گفتار به کمک وکیل دعوای کیفری قصد تعریف مجازات تبعی را داشته و همچنین به بیان انواع و شرایط آن بپردازیم. برای اطلاع از موارد بیان شده و اشراف کامل نسبت به مجازات تبعی تا انتهای این مطلب همراه ما باشید.
مجازات تبعی یعنی چه؟
مجازات تبعی به معنای مجازات هایی می باشد که به پیروی از مجازات اصلی به مجرم تحمیل می شود.
این مجازات های تبعی به معنای محرومیت برخی از مجرمین از برخی حقوق اجتماعی در جرایم عمدی و غیر عمدی است که در مدت معین برای ایشان در نظر گرفته خواهد شد.
تمامی جرایمی که مجازات تبعی هم دارند به طور دقیق در ماده ۲۵ قانون مجازات اسلامی بیان شده است و مدت زمان این محرومیت نیز در قانون ذکر گشته است. بنابراین به طور دقیق می توان با دریافت مشاوره حقوقی کیفری از وکیل متخصص، از میزان و مدت مجازات تبعی با توجه به جرم اتکابی اطلاع یافت.
چه جرایمی مجازات تبعی دارند؟
جرایمی که ذیل این مطلب به آنها اشاره می کنیم دارای مجازات های تبعی نیز هستند:
- جرایم مستوجب سلب حیات اعم از تعزیری، حدی و قصاص مانند قتل
- جرایم مستوجب حبس ابد
- جرایم مستوجب مجازات قطع یا قصاص عضو در صورتی که دیه بیش از نصف دیه کامل باشد.
- نفی بلد
- محکومیت به حبس از درجه یک تا چهار تعزیری(حبس تعزیری)
- مجکومیت به حبس تعزیری درجه پنج
- محکومیت به قصاص عضو در صورتی که دیه آن کمتر از نصف دیه کامل باشد.
- محکومیت به شلاق حدی مانند ارتکاب جرم شرب خمر
مجازات تبعی چگونه اعمال می شود؟
اعمال مجازات های تبعی نیاز به اجرا از سوی مقام قضایی یا اجرای احکام کیفری نداشته بلکه این محرومیت ها در صورتی فرد محکوم بخواهد به انجام هر یک از فعالیت های اجتماعی که در ادامه به همه موارد آن اشاره خواهیم کرد اقدام نماید از فعالیت وی به دلیل محکومیت به مجازات تبعی در مدت زمان مشخص جلوگیری خواهد شد.
بیشتر بدانیم : مجازات تکمیلی چیست
مجرم در مجازات تبعی از چه حقوق اجتماعی محروم می شود؟
محرومیت از حقوق اجتماعی که به عنوان مجازات تبعی در نظر گرفته می شود شامل موارد زیر است:
- داوطلب شدن در انتخابات ریاست جمهوری، مجلس خبرگان رهبری، مجلس شورای اسلامی و شوراهای اسلامی شهر و روستا
- عضویت در شورای نگهبان، مجمع تشخیص مصلحت نظام یا هیات دولت و تصدی معاونت رئیس جمهور
- تصدی ریاست قوه قضائیه، دادستانی کل کشور، ریاست دیوان عالی کشور و ریاست دیوان عدالت اداری
- انتخاب شدن یا عضویت در انجمنها، شوراها، احزاب و جمعیت ها به موجب قانون یا با رای مردم
- عضویت در هیاتهای منصفه و امناء و شوراهای حل اختلاف
- اشتغال به عنوان مدیر مسئول یا سردبیر رسانههای گروهی
- استخدام و یا اشتغال در کلیه دستگاههای حکومتی اعم از قوای سه گانه و سازمانها و شرکتهای وابسته به آنها، صدا و سیمای جمهوری اسلامی ایران، نیروهای مسلح و سایر نهادهای تحت نظر رهبری، شهرداریها و موسسات مامور به خدمات عمومی و دستگاه های مستلزم تصریح یا ذکر نام برای شمول قانون بر آنها
- اشتغال به عنوان وکیل دادگستری و تصدی دفاتر ثبت اسناد رسمی و ازدواج و طلاق و دفتر یاری
- انتخاب شدن به سمت قیم، امین، متولی، ناظر یا متصدی موقوفات عام
- انتخاب شدن به سمت داوری یا کارشناسی در مراجع رسمی
- استفاده از نشانهای دولتی و عناوین افتخاری
- تاسیس، اداره یا عضویت در هیات مدیره شرکتهای دولتی، تعاونی و خصوصی یا ثبت نام تجارتی یا موسسه آموزشی، پژوهشی، فرهنگی و علمی
مدت مجازات تبعی
مدت زمان محرومیت محکومین به دلیل مجازات تبعی بستگی به جرم ارتکابی از سوی ایشان داشته به تفکیک ذیل این مطلب بیان شده است:
- محکومیت به مجازات های سلب حیات و حبس ابد به مدت هفت سال پس از تاریخ توقف اجرای مجازات اصلی
- در محکومیت به قطع عضو، قصاص عضو در صورتی که دیه جنایت وارد شده بیش از نصف دیه کامل باشد، نفی بلد و حبس تا درجه چهار تا سه سال پس از اجرای مجازات اصلی
- محکومیت به شلاق حدی، قصاص عضو در صورتی که دیه جنایت وارد شده نصف دیه مجنی علیه یا کمتر از آن باشد و حبس درجه پنج به مدت دو سال پس از اجرای مجازات اصلی
نکته بسیار مهم:
در مواردی که جرایم ارتکابی از سوی فرد قابل گذشت بوده و شامل یکی از جرایم بالا باشد، در صورت گذشت شاکی اگر اجرای مجازات اصلی متوقف گردد، این مجازات نیز از بین خواهد رفت و نیاز به انقضای زمان بیان شده نخواهد داشت.
مجازات تبعی شخص حقوقی
با توجه به نوع مجازات های تبعی پیش بینی شده در قوانین و مقررات کیفری، امکان اعمال آن برای اشخاص حقوقی وجود نداشته و بنابراین بررسی و تحمیل چنین مجازات هایی برای اشخاص حقوقی به طور کلی منتفی خواهد بود.
مجازات تبعی چگونه متوقف می شود؟
اجرای این مجازات ها در سه حالت متوقف خواهند شد که به شرح زیر است:
- اتمام مدت زمان مشخص شده از سوی قانونگذار که در مطالب بالا به طور دقیق و به تفکیک هر یک از جرایم بیان کردیم.
- در جرایم قابل گذشت در صورتی که پس از گذشت شاکی خصوصی مجازات اصلی متوقف شود مجازات تبعی نیز متوقف خواهد شد.
- در صورتی که قانونگذار اعمال مجازات های تبعی را حذف کرده یا مدت زمان آنرا کاهش دهد.
مشاوره حقوقی در خصوص انواع مجازاتها
اگر شما به یکی از مجازات های بیان شده در مطالب بالا محکوم شده اید حتما لازم است که اطلاعات کافی داشته باشید تا محرومیت شما از حقوق اجتماعی سبب بروز خسارت به شما نگردد.
برای این کار تنها لازم است با یکی از شماره های درج شده در این صفحه تماس گرفته و مشاوره حقوقی تلفنی خود را با یکی از وکلای متخصص جرایم و دعاوی کیفری در موسسه اترس برگزار کنید. ایشان به طور دقیق در خصوص میزان و نحوه اعمال این مجازات شما را راهنمایی خواهند کرد.
بیشتر بدانیم : ارکان جرم اعمال نفوذ چیست؟
پرسش و پاسخ حقوقی
این مجازات یکی از انواع مجازات های پیش بینی شده در قانون مجازات اسلامی هست که در خصوص محکومیت های بیان شده در مطالب بالا اعمال خواهد شد.
تمام نکات حقوقی مهم در این خصوص در متن بالا بیان شده است و در صورتی که جای ابهام برای شما باقی مانده بود می توانید از طریق راه های ارتباطی با وکلای اترس ارتباط برقرار نمایید.