نوع دعاوی ورشکستگی و دادگاه صالح

قبل از پرداختن به این موضوع که آیا دعوی ورشکستگی مالی است یا غیر مالی باید خاطر نشان کنیم که اگر حق مورد اختلاف از حقوق مالی باشه، دعوی مالی و اگر غیر مالی باشه مثل طلاق، دعوی غیر مالی به شمار میاد. در این نوشته که در بخش مطالب حقوقی مؤسسه دادفران اترس قرار داره اولا به این موضوع که دعاوی ورشکستگی مالی یا غیر مالیه می پردازیم. ثانیا به این موضوع که چه دادگاهی صلاحیت رسیدگی به دعاوی ورشکستگی را دارد می پردازیم.

دعاوی ورشکستگی

الف) اینکه یک دعوی مالی باشه یا غیر مالی آثار مهمی داره از جمله:

  •  در واقع اگر خواسته قابل تقویم به پول باشه دعوی مالی و چنانچه قابل تقویم به پول نباشه، غیر مالی محسوب میشه.
  • اگر دعاوی ورشکستگی غیر مالی باشه، نیازی به تقویم خواسته نیست و هزینه دادرسی دعاوی غیر مالی ثابته و در نتیجه متناسب با میزان خواسته افزایش پیدا نمی کنه.
  • در صورتی که دعوای ورشکستگی غیر مالی باشه، حکم صادره در هر حال قابل تجدیدنظرخواهی است. در حالیکه در دعوی مالی بر حسب بهای خواسته، حکم صاره ممکنه قابل تجدیدنظر یا فرجام خواهی باشه یا نباشه.
  • همچنین تعیین مالی یا غیر مالی بودن دعاوی ورشکستگی آثار دیگه ای هم داره. مثل تفاوت در هزینه ی خدمات وکالتی و تفاوت در نتیجه ی قرار قبولی اعاده ی دادرسی و تفاوت در نتیجه ی درخواست فرجام خواهی.

ب) سکوت مقررات قانونی در مورد وضعیت دعاوی ورشکستگی

متاسفانه مقررات قانونی به این موضوع پاسخ صریح و روشنی نداده !

ج) بررسی رویه ی قضایی در غیر مالی دانستن دعوی ورشکستگی

گرایش رویه ی قضایی به این است که دعوی ورشکستگی در زمره دعاوی غیر مالی باشه و هزینه ی دادرسی آن مانند دعوی اعسار که غیرمالیه پرداخت بشه. به باور ما نظر رویه قضایی صحیحه. چون با توجه به معیارهایی که برای تفکیک دعوی مالی از غیر مالی ارائه میشه و با در نظر گرفتن این واقعیت که موضوع دعاوی ورشکستگی مال یا حق مالی نیست، باید دعاوی ورشکستگی را غیر مالی توصیف کنیم. چون اگر دعوی توقف و ورشکستگی از طرف تاجر مطرح بشه، در صورت اثبات، شخص متوقف (تاجر) در وضعیتی قرار می گیره که از تصرف در اموالش ممنوع میشه و دارایی اش مشمول مقررات تصفیه امور ورشکستگی میشه.

همچنین در صورتی که دعوا از طرف طلبکاران ورشکسته مطرح بشه، هدف خواهان صدور حکم ورشکستگی تاجر و اجرای مقررات تصفیه امور ورشکستگی برای اموال تاجره. در واقع نتیجه ی مستقیم طرح دعاوی ورشکستگی تحصیل یا به دست آوردن مال نیست تا بگیم این دعوی مالی است.

نکته ی مهم : دعوی ورشکستگی یک دعوی غیر مالی است.

ماده ی 14 قانون نحوه ی اجرای محکومیت های مالی مصوب سال 1393 به صورت روشن و صریح دعوای اعسار را غیر مالی دانسته و بیان داشته: دعوای اعسار غیر مالی است و در مرحله ی بدوی و تجدیدنظر خارج از نوبت رسیدگی میشه. بنابراین به نظر میرسه با توجه به وحدت ملاک، میتونیم برای غیر مالی تلقی کردن دعاوی ورشکستگی به این ماده قانونی استناد کنیم.

دعاوی ورشکستگی

د) دادگاه صالح برای رسیدگی به دعوی ورشکستگی

واقعیت این است که در مورد رسیدگی به امر ورشکستگی تاجر قانون آیین دادرسی مدنی احکام ویژه ای داره که در ادامه به بیان آنها می پردازیم:

1) دادگاه صالح برای ورشکستگی اشخاص حقیقی

بر اساس ماده 21 قانون آیین دادرسی مدنی، در مورد رسیدگی به امر ورشکستگی تاجر حقیقی، مقیم ایران، دادگاه محل اقامت تاجر صلاحیت رسیدگی داره. در صورتی که تاجر مقیم ایران نباشه، رسیدگی به دعوی در صلاحیت دادگاهیه که شخص تاجر در حوزه ی آن برای انجام معاملاتش شعبه یا نمایندگی داشته یا داره.

2) دادگاه صالح برای ورشکستگی اشخاص حقوقی

در مورد دادگاه صالح برای رسیدگی به دعوای ورشکستگی شرکت های تجاری ماده 22 قانون آیین دادرسی مدنی بیان داشته که دادگاهی که مرکز اصلی شرکت در حوزه ی آن قرار دادره، صلاحیت رسیدگی داره.

در مورد این موضوع که در فرضی که مرکز اصلی شرکت یا سایر اشخاص حقوقی در ایران نباشه، قانون ساکته. به نظر میاد در این حالت با وحدت ملاک از ماده ی 21 قانون آیین دادرسی مدنی میتونیم بگیم که در این حالت دعوی باید در دادگاهی اقامه بشه که شرکت متوقف یا ورشکسته در حوزه ی آن برای انجام معاملاتش شعبه یا نمایندگی داشته یا  داره.

نکته ی کلیدی : در حالتی که شرکت ورشکسته شرکت تضامنی، نسبی یا مختلط باشه که شرکای آن ضامن پرداخت دیون شرکت هستند، در صورتی که طلبکاران شرکت به شریک ضامن مراجعه کنند و شریک ضامن توانایی پرداخت دیون شرکت را نداشته باشه، سوالی که مطرح میشه این است که اولا چنین شریکی مشمول مقررات ورشکستگی میشه؟ ثانیا کدام دادگاه صلاحیت رسیدگی داره؟ در مورد سوال اول باید بگیم امکان صدور حکم ورشستگی شریک در صورتیه که خودش تاجر باشه. در این فرض دادگاه محل اقامت شریک صالح به رسیدگی است. اما در حالتی که شریک ضامن شخصا تاجر نباشه، دادگاه صادر کننده ی حکم ورشکستگی شرکت میتونه به امر ورشکستگی شریک یا شرکای ضامن هم رسیدگی کنه.

ه) دادگاه صالح در مورد جنبه های کیفری دعاوی ورشکستگی

به نظر میرسه دادسرا و دادگاه محل وقوع جرم صالح به رسیدگی است؛ هر چند که معمولا جرایم تقصیر و تقلب در امر ورشکستگی در محل اقامت تاجر یا مرکز اصلی شرکت واقع میشه.

همراه شما هستیم...

اشتراک گذاری در شبکه های اجتماعی
اشتراک گذاری در facebook
Facebook
اشتراک گذاری در pinterest
Pinterest
اشتراک گذاری در twitter
Twitter
اشتراک گذاری در whatsapp
WhatsApp
اشتراک گذاری در linkedin
LinkedIn
اشتراک گذاری در telegram
Telegram

دیدگاه ها بسته شده اند.